China wil in 2049 het machtigste land ter wereld zijn: dit staat er in de plannen, en zo ver is het nu
De Chinese Communistische Partij wil dat China in 2049 de wereld leidt in nationale kracht en internationale invloed. Dat staat letterlijk in het rapport van het partijcongres van 2022. Het eerste tussendoel, een welvarende samenleving in 2021, verklaarde Xi Jinping gehaald. Het tweede, in 2035, is sinds oktober 2025 meetbaar: een bbp per hoofd op het niveau van een middelhoog ontwikkeld land, een verdubbeling ten opzichte van 2020. In 2024 was het Chinese bbp per hoofd 13.293 dollar, tegen 86.170 dollar in de Verenigde Staten. De Nederlandse inlichtingendienst AIVD en het kabinet zien dat China aan een andere wereldorde bouwt.
In één oogopslag
Gecontroleerd met International Department, Central Committee of the CPC en Staatsraad van de Volksrepubliek China (gov.cn) · bekijk bronnen en vindplaatsen ↓- Wat is nieuw?
- China wil tegen het midden van deze eeuw de wereld leiden in “samengestelde nationale kracht en internationale invloed”. Zo staat het in het rapport van het 20e partijcongres van 16 oktober 2022. 2049 is het jaar waarin de Volksrepubliek 100 jaar bestaat.
- Wat betekent dit?
- Er is geen nieuwe Nederlandse maatregel of waarschuwing door deze plannen. Ze verklaren wel waarom het kabinet en de AIVD scherper naar China kijken.
- Wat kun je doen?
- De jaartallen 2027, 2035 en 2049 zijn doelen die de Communistische Partij zichzelf stelt. Of China ze haalt, is nog onbekend. Alleen het doel voor 2035 is in cijfers uitgedrukt: een verdubbeling van het bbp per hoofd ten opzichte van 2020.
- Wanneer weer kijken?
- Geen deadline
Meer kernpunten
- Het plan heeft twee stappen. Tot 2035 moet China “in de basis” gemoderniseerd zijn, met een bbp per hoofd op het niveau van een middelhoog ontwikkeld land en een leger dat in 2027, honderd jaar na zijn oprichting, zijn eerste tussendoel haalt. Van 2035 tot 2049 moet China een “sterk modern socialistisch land” worden met een leger van wereldklasse.
- In januari 2021, toen de podcast van NPO Radio 1 verscheen, was het eerste eeuwdoel nog niet officieel gehaald. Op 1 juli 2021 verklaarde Xi Jinping dat China een “in alle opzichten welvarende samenleving” had gebouwd. Sinds oktober 2025 is ook het tussendoel voor 2035 meetbaar: het bbp per hoofd moet verdubbelen ten opzichte van 2020 en boven de 20.000 dollar komen. In 2024 stond het op 13.293 dollar; de Verenigde Staten zaten op 86.170 dollar en Nederland op 67.465 dollar.
Dagpeil schrijft en bewerkt teksten met AI. Niet iedere publicatie wordt vóór publicatie door een mens nagelezen. Caslon Media is verantwoordelijk voor Dagpeil. Belangrijke beweringen linken naar de bron. Zo werken we
De jaartallen 2027, 2035 en 2049 zijn doelen die de Communistische Partij zichzelf stelt. Of China ze haalt, is nog onbekend. Alleen het doel voor 2035 is in cijfers uitgedrukt: een verdubbeling van het bbp per hoofd ten opzichte van 2020.
Naslag
China’s doelen, oud en nieuw
- 2021: eerste eeuwdoel, door Xi gehaald verklaardEen in alle opzichten welvarende samenleving; absolute armoede opgelost, zei Xi op 1 juli 2021.
- 2035: bbp per hoofd op niveau van middelhoog ontwikkeld landVerdubbeling ten opzichte van 2020, boven 20.000 dollar; in 2024 was het 13.293 dollar.
- 2049: de wereld leiden in nationale kracht en invloedSterk modern socialistisch land met een leger van wereldklasse; geen cijfermatige meetlat.
Heb je je antwoord?
Lees hierna: Poetin vergroot het Russische leger opnieuw: 1.550.500 militairen, was 1.535.000
Hoe Rusland zijn leger dit jaar vier keer vergrootte, en wat Nederland aan defensie uitgeeft.
Wat staat er precies in de plannen?
De partij werkt met twee “eeuwdoelen”. Het eerste hoorde bij 100 jaar Communistische Partij in 2021: een in alle opzichten welvarende samenleving. Het tweede hoort bij 100 jaar Volksrepubliek in 2049: een sterk modern socialistisch land. Op 1 juli 2021 verklaarde partijleider Xi Jinping in zijn toespraak bij het eeuwfeest van de partij dat het eerste doel was gehaald en dat de absolute armoede historisch was opgelost.
Het rapport van het 20e partijcongres van 16 oktober 2022 verdeelt de weg naar 2049 in twee stappen. Van 2020 tot 2035 moet China “in de basis” de socialistische modernisering realiseren. Van 2035 tot het midden van de eeuw moet het land uitgroeien tot een sterk modern socialistisch land dat de wereld leidt in samengestelde nationale kracht en internationale invloed. Dat laatste is de zin waar de kop “machtigste land ter wereld” op teruggaat.
Voor 2035 noemt het rapport concrete doelen: een bbp per hoofd op het niveau van een middelhoog ontwikkeld land, een plek bij de meest innovatieve landen van de wereld met eigen kracht in wetenschap en technologie, en een in de basis gemoderniseerd leger. Het Volksbevrijdingsleger moet in 2027, bij zijn honderdjarig bestaan, een eerste tussendoel halen en daarna sneller naar “wereldklasse” groeien.
Oud en nieuw: 2021 tegenover 2026
In januari 2021 bestonden de doelen al, maar waren ze niet in cijfers uitgedrukt. Dat is sinds oktober 2025 anders. Het Centraal Comité van de partij keurde op 23 oktober 2025 de aanbevelingen voor het 15e vijfjarenplan (2026 tot 2030) goed. Het communiqué herhaalt dat het bbp per hoofd in 2035 op het niveau van een middelhoog ontwikkeld land moet liggen. Xi noemde dat volgens het persbureau Xinhua “de belangrijkste maatstaf” voor 2035 en zei dat de economie daarvoor een passend groeitempo moet houden.
De officiële toelichting bij dat plan rekent het uit, meldt het Chinese zakenblad Caixin: een verdubbeling van het bbp per hoofd van 2020, boven de 20.000 dollar, en daarvoor gemiddeld 4,17 procent groei per jaar tot 2035. In 2025 groeide de Chinese economie volgens het statistiekbureau NBS met 5 procent, tot 140,2 biljoen yuan, ongeveer 20,0 biljoen dollar.
De afstand tot de Verenigde Staten is groot. Volgens de Wereldbank was het Chinese bbp in 2024 18,7 biljoen dollar, tegen 29,3 biljoen dollar voor de Verenigde Staten. Per hoofd is het verschil nog groter: 13.293 dollar in China, 86.170 dollar in de Verenigde Staten en 67.465 dollar in Nederland. Een Amerikaan verdient dus gemiddeld ruim zes keer zoveel als een Chinees, een Nederlander ruim vijf keer. Het doel voor 2035 gaat over dat bedrag per hoofd, niet over de totale economie.
Het leger: 2027 als eerste stap
De defensiebegroting groeit al jaren harder dan 6 procent per jaar. Voor 2026 kondigde China op 5 maart 2026 een stijging van 7 procent aan, de kleinste sinds 2021, meldt de Amerikaanse zender CNBC. In de drie jaren daarvoor was het steeds 7,2 procent, in 2022 7,1 procent en in 2021 6,8 procent. De begroting van 2025 was 1,78 biljoen yuan. China is daarmee de tweede defensie-uitgever van de wereld, na de Verenigde Staten.
Het Amerikaanse ministerie van Defensie schat in zijn jaarrapport aan het Congres van december 2025 dat China eind 2024 ruim 600 kernkoppen had en in 2030 meer dan 1.000, schrijft de Federation of American Scientists. Dat blijft enkele duizenden minder dan de Verenigde Staten of Rusland.
Over Taiwan is het partijcongres duidelijk. China streeft naar vreedzame hereniging, maar belooft nooit af te zien van het gebruik van geweld en houdt “alle noodzakelijke maatregelen” open. Het rapport zegt dat dit gericht is tegen buitenlandse inmenging en “separatisten”, niet tegen de bevolking van Taiwan. Of en wanneer China dat geweld inzet, is nog onbekend.
Waar deskundigen het niet over eens zijn
Of China het machtigste land wordt, is een verwachting, geen feit. Frans-Paul van der Putten, toen coördinator van het Clingendael China Centre, zei in maart 2021 tegen Follow the Money dat de vraag niet is óf China de leidende wereldmacht wordt, maar wanneer, gezien de omvang van het land, het aantal inwoners en de groei van de economie. Hij vindt dat Europa daar beter een sterke tegenspeler van de Verenigde Staten in kan zijn dan een partij die China wil tegenhouden.
Geopolitiek expert Ties Dams zei in de podcast van NPO Radio 1 dat China, als het grote militaire conflicten weet te vermijden, uitgroeit tot een land waar andere grootmachten geen oorlog meer van kunnen winnen. Correspondent Cindy Huijgen wees in dezelfde aflevering op de Chinese marine rond Taiwan als eerste stap, en op de veiligheidswet in Hongkong.
Daar staat tegenover dat het doel voor 2035 al een flinke opgave is. De 4,17 procent groei per jaar die de officiële toelichting noemt, ligt onder de 5 procent van 2025, maar moet tien jaar lang worden volgehouden. Daarna is het doel voor 2049 niet in cijfers uitgedrukt. “De wereld leiden in nationale kracht” is een partijformule; er is geen officiële meetlat voor.
Wat betekent dit voor Nederland en Europa?
Er verandert niets aan Nederlandse regels of adviezen. Wel kijken de overheid en de inlichtingendiensten scherper naar China. Minister Van Weel van Buitenlandse Zaken schreef de Tweede Kamer op 3 oktober 2025 dat het kabinet ziet dat China inzet op een alternatieve wereldorde en dat dit kan botsen met westerse belangen. De EU-indeling van China als partner, concurrent en systeemrivaal blijft gelden, met meer nadruk op concurrentie en rivaliteit. Tegelijk erkent het kabinet het belang van de handelsrelatie.
De AIVD schrijft in zijn jaarverslag 2025, gepubliceerd op 23 april 2026, dat China verder bouwt aan een internationale orde die de Chinese belangen bevordert en dat het hoogwaardige technologische kennis verwerft, legaal en heimelijk. De dienst wijst op de militaire parade van 3 september 2025 in Peking en op het Global Governance Initiative dat Xi kort daarvoor aankondigde. China zette in 2025 bovendien zijn exportbeperkingen op zeldzame aardmetalen in tegen de Verenigde Staten en Europa. Volgens de NOS noemde AIVD-directeur Smit China “al jaren heimelijk en illegaal actief” om kennis van Nederlandse bedrijven te bemachtigen; Nederlandse telecomproviders waren doelwit van de Chinese hackgroep Salt Typhoon.
In de handel is de verschuiving al zichtbaar. In 2025 exporteerde Nederland volgens het CBS € 1,6 miljard minder naar China dan in 2024, vooral minder gespecialiseerde machines en halfgeleiders. Naar Taiwan ging juist € 2,6 miljard meer, vooral machines voor het maken van chips.
Verdieping
Hoe controleerde Dagpeil de doelen?
Dagpeil las de Engelse tekst van het rapport van het 20e partijcongres op de website van de internationale afdeling van de partij, de Chinese tekst van Xi’s toespraak van 1 juli 2021 op gov.cn, en het communiqué van het vierde plenum van 23 oktober 2025 op de website van het Chinese ministerie van Buitenlandse Zaken. De cijfers over het bbp komen van het Chinese statistiekbureau NBS (via gov.cn) en van de open data van de Wereldbank voor 2024. De 4,17 procent komt uit een bericht van Caixin over de officiële studiegids bij het vijfjarenplan; Dagpeil heeft die gids zelf niet gelezen. De kernkoppen komen uit de samenvatting van het Pentagon-rapport door de Federation of American Scientists. De Nederlandse lezing komt uit het AIVD-jaarverslag 2025, de Kamerbrief van 3 oktober 2025 en het CBS-bericht van 8 april 2026.
De podcast van NPO Radio 1 is de aanleiding. De aflevering dateert van 1 januari 2021; de uitspraken van Huijgen en Dams komen uit de tekst op de podcastpagina, niet uit de audio.
Dit weten we
✓Partijcongres 16 oktober 2022: tot 2035 in de basis gemoderniseerd, in 2049 de wereld leiden in nationale kracht en invloed · aangenomen partijplan
✓Tussendoel 2035: bbp per hoofd op het niveau van een middelhoog ontwikkeld land · herhaald in het plenum-communiqué van 23 oktober 2025
✓Officiële toelichting: verdubbeling van het bbp per hoofd van 2020, boven 20.000 dollar, 4,17 procent groei per jaar · Caixin
✓Bbp per hoofd 2024: China 13.293 dollar, Verenigde Staten 86.170 dollar, Nederland 67.465 dollar · Wereldbank
✓Chinese economie 2025: +5 procent, 140,2 biljoen yuan · NBS
✓Defensiebegroting 2026: +7 procent, kleinste stijging sinds 2021 · CNBC
✓Kernkoppen: ruim 600 eind 2024, meer dan 1.000 in 2030 verwacht · Pentagon via FAS
✓Nederlandse export naar China 2025: € 1,6 miljard lager · CBS
Dit weten we nog niet
?Of China het doel voor 2035 haalt; dat vraagt tien jaar lang ruim 4 procent groei
?Wat “de wereld leiden in nationale kracht” in 2049 meetbaar betekent; de partij geeft geen meetlat
?Of en wanneer China geweld inzet tegen Taiwan
?Hoe groot de werkelijke Chinese defensie-uitgaven zijn; analisten noemen de officiële begroting te laag
Wat veranderde wanneer?
Oprichting van de Volksrepubliek China; 2049 is het honderdjarig bestaan.
NPO Radio 1 en VPRO publiceren aflevering 3 van De Rode Draad over China’s doel voor 2049.
Xi verklaart het eerste eeuwdoel gehaald: een in alle opzichten welvarende samenleving.
Rapport 20e partijcongres: twee stappen, 2035 en het midden van de eeuw; leger van wereldklasse.
Vierde plenum keurt de aanbevelingen voor het 15e vijfjarenplan goed; 2035-doel herhaald.
Defensiebegroting 2026: +7 procent.
AIVD-jaarverslag 2025: China bouwt aan een eigen wereldorde en verwerft kennis, ook heimelijk.
Honderd jaar Volksbevrijdingsleger: het eerste militaire tussendoel.
Doel: socialistische modernisering in de basis gerealiseerd; bbp per hoofd verdubbeld.
Doel: sterk modern socialistisch land dat de wereld leidt in nationale kracht en invloed.
Dit was het belangrijkste
Je weet wat nu telt en wanneer je opnieuw moet kijken.
Dagpeil werkt dit dossier bij als de informatie verandert. Wijzigingen staan in het revisielog, zodat je ziet wat er is aangepast.
Verder met dit onderwerp
Lees hierna: Poetin vergroot het Russische leger opnieuw: 1.550.500 militairen, was 1.535.000
Hoe Rusland zijn leger dit jaar vier keer vergrootte, en wat Nederland aan defensie uitgeeft.
Jouw oordeel